Phình đại tràng bẩm sinh – phát hiện sớm để điều trị hiệu quả
Phình đại tràng bẩm sinh là gì?
Phình đại tràng bẩm sinh (Hirschsprung) là một dị tật bẩm sinh của đường tiêu hóa, xảy ra khi một đoạn ruột già thiếu các tế bào thần kinh chi phối nhu động ruột. Do đó, phân không thể di chuyển bình thường qua đoạn ruột này, gây tắc nghẽn và làm giãn to các đoạn đại tràng phía trên.
Bệnh thường gặp ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, với tỷ lệ mắc khoảng 1/5.000 trẻ sinh sống.
Dấu hiệu nhận biết
Cha mẹ cần lưu ý khi trẻ có các biểu hiện:
🔹 Chậm đi phân su sau sinh (trên 48 giờ).
🔹 Bụng chướng căng kéo dài.
🔹 Nôn ói, đặc biệt là nôn dịch xanh.
🔹 Táo bón mạn tính từ nhỏ.
🔹 Chậm tăng cân, suy dinh dưỡng.
🔹 Các đợt viêm ruột tái diễn.
Vai trò của Chẩn đoán hình ảnh
Chẩn đoán hình ảnh đóng vai trò quan trọng trong việc phát hiện và đánh giá bệnh phình đại tràng bẩm sinh.
Chụp đại tràng có thuốc cản quang
Đây là phương pháp thường được sử dụng để khảo sát hình thái đại tràng. Hình ảnh đặc trưng có thể thấy:
✔️ Đoạn ruột hẹp bất thường ở phía dưới.
✔️ Đoạn đại tràng phía trên giãn to.
✔️ Xuất hiện "vùng chuyển tiếp" giữa đoạn hẹp và đoạn giãn.
Kết quả giúp định hướng chẩn đoán và hỗ trợ bác sĩ ngoại khoa trong lập kế hoạch điều trị.
X-quang bụng
Có thể ghi nhận:
✔️ Các quai ruột giãn.
✔️ Hơi và phân ứ đọng trong đại tràng.
✔️ Dấu hiệu tắc ruột ở trẻ sơ sinh.
Siêu âm ổ bụng
Siêu âm giúp đánh giá tình trạng bụng chướng, loại trừ các nguyên nhân khác gây tắc ruột hoặc bất thường tiêu hóa.
Điều trị
Phẫu thuật là phương pháp điều trị triệt để. Mục tiêu là cắt bỏ đoạn ruột không có tế bào thần kinh và nối phần ruột lành với hậu môn, giúp trẻ phục hồi chức năng đại tiện bình thường.
Khi được chẩn đoán và điều trị sớm, đa số trẻ có tiên lượng tốt và phát triển bình thường.
👉 Nếu trẻ sơ sinh chậm đi phân su, bụng chướng kéo dài hoặc táo bón nặng từ sớm, cha mẹ cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được thăm khám.
👉 Các phương tiện chẩn đoán hình ảnh đóng vai trò quan trọng trong phát hiện sớm phình đại tràng bẩm sinh, góp phần nâng cao hiệu quả điều trị và cải thiện chất lượng cuộc sống cho trẻ.
Khoa Chẩn đoán hình ảnh luôn đồng hành cùng các bác sĩ lâm sàng trong chẩn đoán chính xác và chăm sóc sức khỏe trẻ em.